Pumunta sa nilalaman

Wikiquote:Mga patakaran at panuntunan

Mula Wikiquote
Mga Patakaran at Panuntunan ng Wikikawikaan
Nilalaman
Asal
Operasyon

Mula sa Wikikawikaan sa Ingles, ang malayang kalipunan ng mga kawikaan.

Ang pahinang ito ay nagtatala ng isang opisyal na patakaran sa Wikikawikaan. Malawak itong tinatanggap ng mga patnugot at itinuturing na pamantayang dapat sundin ng lahat ng tagagamit. Mangyaring huwag gumawa ng malalaking pagbabago sa pahinang ito nang walang naunang pag-uusap.

Mga patakaran at panuntunan

[baguhin ang wikitext]

Tala ng tagasalin: ang "policy" ay isinalin bilang "patakaran"; ang "guideline" bilang "panuntunan"; ang "policies and guidelines" bilang "mga patakaran at panuntunan" (ito rin ang etiketang ginamit sa nav box sa seksyon 4). Ang mga pamagat ng mga panuntunan at patakarang pang-Wikipedia (hal. "Avoiding common mistakes", "Etiquette", "Manual of style") ay pinanatili sa Ingles dahil aktwal na mga pamagat ng pahina ang mga ito.

Ang Wikikawikaan ay isang proyektong pangtulungan at ang mga nagtatag at nag-aambag nito ay may isang karaniwang layunin:

• Ang aming layunin sa Wikikawikaan ay lumikha ng isang malayang kalipunan ng mga kawikaan--sa katunayan, ang pinakamalaking kalipunan ng mga kawikaan sa kasaysayan, sa lawak at lalim. Gusto rin naming maging isang mapagkakatiwalaang sanggunian ang Wikikawikaan.

Ang Wikikawikaan ay may ilang mga patakaran at panuntunan na karaniwang tinatanggap at itinuturing na mahalaga, o kahit na kailangan, ng mga nagtatag at kalahok ng proyekto. Nakakatulong ang mga ito sa amin na magtrabaho tungo sa aming layunin. Mahalagang tandaan na hindi bababa sa ilan sa mga patakarang ito ay umuunlad pa, habang lumalaki at umuunlad ang Wikikawikaan. Ang iba, gayunpaman, ay matagal nang naitatag at hindi itinuturing na kontrobersyal ng karamihan ng mga nag-aambag sa Wikikawikaan.

Mga karaniwang tinatanggap na patakaran

[baguhin ang wikitext]
  • Huwag lumabag sa mga karapatang-ari. Ang Wikikawikaan ay isang malayang kalipunan na lisensyado sa ilalim ng mga tuntunin ng Creative Commons Attribution/Share-Alike License at ng GNU Free Documentation License. Ang pagsusumite ng akda nang walang pahintulot ng may-ari ng karapatang-ari ay nagbabanta sa aming layunin na bumuo ng isang tunay na malayang kalipunan ng mga kawikaan na maaaring ipamahagi muli ng kahit sino, at maaaring humantong sa legal na pananagutan para sa proyekto. Tingnan ang Wikikawikaan:Mga karapatang-ari para sa karagdagang impormasyon.
  • Ang Wikikawikaan ay kalipunan ng mga kawikaan. Ang site ay dapat pangunahing gamitin para sa pagbuo ng kalipunan. Sa partikular, ang mga talakayan sa mga pahina ng usapan ay dapat na nakatuon sa pagpapabuti ng mga entry. Tingnan ang Ano ang hindi Wikikawikaan.
  • Igalang ang ibang mga nag-aambag. Ang mga nag-aambag sa Wikikawikaan ay nagmumula sa maraming bansa at kultura, at may malawak na magkakaibang mga pananaw. Sa pagtrato sa iba nang may paggalang, nakakapagtulungan tayo nang epektibo sa pagbuo ng isang kalipunan ng mga kawikaan. Para sa ilang mga panuntunan, tingnan ang Etiquette.
  • Sundin ang mga kombensyon. Sa pagsunod sa mga kombensyong ito, nakakabuo tayo ng isang mas pare-pareho at mas magagamit na kalipunan ng mga kawikaan:
  • Patakaran sa pagbabago (Paano magbago ng mga artikulo)
  • Mga kombensyon sa pagpapangalan (Paano pamagatan ang mga artikulo)
  • Paglilinaw (Paano lutasin ang mga alitan sa pamagat)
  • Patakaran sa paggamit ng larawan (Paghawak ng mga upload)
  • Patakaran sa pagbura (Kailan at paano burahin)
  • Walang kinikilingang pananaw
  • Para sa mga patakaran sa paggamit ng ilang pinaghihigpitang tampok, tingnan ang Mga tagapangasiwa.

Ang mga patakaran ng kapatid na proyekto ng Wikikawikaan, ang Wikipedia, ay karaniwang naaangkop din nang pantay sa Wikikawikaan. Bukod pa rito, ang karamihan sa mga ito ay mas hinog at dahil dito ay mas pulido kaysa sa mga patakaran ng Wikikawikaan, na nasa proseso pa ng pagbuo. Kung saan hindi tinukoy sa Wikikawikaan, gamitin ang Wikipedia:Policies and guidelines at ang mga nakaugnay na artikulo.

Bagama't ang bersyon ng Wikikawikaan ng pahina ay hindi pa naisusulat, ang pahinang "Avoiding common mistakes" ng Wikipedia ay naglalaman ng ilang kapaki-pakinabang na impormasyon para sa mga baguhan.

Paano ipinatutupad ang mga patakarang ito?

[baguhin ang wikitext]

Isa kang patnugot ng Wikikawikaan. Ang Wikikawikaan ay walang patnugot-na-punong o sentral, top-down na mekanismo kung saan ang araw-araw na pag-unlad ng kalipunan ay sinusubaybayan at inaprubahan. Sa halip, sinusubaybayan ng mga aktibong kalahok ang mga kamakailang pagbabago at gumagawa ng mga pagwawasto sa nilalaman at mga problema sa anyo na nakikita nila. Kaya ang mga kalahok ay kapwa manunulat at patnugot.

Sa matinding at hindi pangkaraniwang mga kaso, nakisangkot si Jimmy Wales upang ipagbawal ang isang tagagamit na napatunayang hindi pangkaraniwang nakakagambala. Idineklara rin ni Jimbo ang ilang mga patakaran bilang, sa esensya, opisyal na mga patakaran ng Wikikawikaan; tingnan ang post na ito sa Wikien-l at ang User:Jimbo Wales/Statement of principles.

Paano nabuo ang patakaran

[baguhin ang wikitext]

Ang patakaran ng Wikikawikaan ay nabuo sa karamihan ng bahagi sa pamamagitan ng kinaugalian at konsenso. Kaya, ang mga pahayag sa pahinang ito at sa mga pahinang katabi nito ay inilaan sa karamihan ng bahagi upang ilarawan ang umiiral nang mga kaugalian ng pamayanan na nabuo sa paglipas ng panahon. Ang mga pahina ng talakayan kabilang ang Wikikawikaan:Kapihan at maraming pahina ng usapan ng mga artikulo at dokumento ay nagpapasibol ng aming mga patakaran at panuntunan. Ang mga isyu ay binubuo pa rin at pinagdedebatehan sa mga pahina ng usapan.

Mga partikular na patakaran at panuntunang dapat isaalang-alang

  • Mga patakaran sa asal
  • Patakaran sa pangalan ng tagagamit
  • Patakaran sa pagharang
  • Mga panuntunan sa nilalaman
  • Panuntunan sa pagkakawikaan
  • Panuntunan sa mga seksyong may pinagmulan at walang pinagmulan
  • Iba pang mga patakaran
  • Patakaran sa mga bot
  • Mga manwal ng estilo

• Manwal ng estilo • Ang Wikikawikaan:Mga plantilya ay naglalaman ng mga mungkahi at rekomendasyon sa pag-format para sa ilang mga uri

Mga patakaran at panuntunan mula sa Wikipedia

[baguhin ang wikitext]

Bukod sa mga karaniwang tinatanggap na patakaran at panuntunan ng Wikikawikaan na nakalista sa itaas, ang mga patakaran at panuntunan mula sa proyektong Wikipedia ay karaniwang naaangkop din nang pantay sa Wikikawikaan. Ang mga sumusunod na panuntunan ay iminungkahi ng iba't ibang kalahok sa proyektong Wikipedia:

Pangkalahatang mga panuntunan

[baguhin ang wikitext]
  • Maging matapang sa pagbabago ng mga pahina
  • Gawing tahasan ang mga paglalaktaw – Bagama't tinanggihan ang patakarang ito sa Wikipedia, mahalaga ito para sa Wikikawikaan, dahil maraming "misquoted" na kawikaan ang dapat pa ring isama, upang magsilbi sa layunin ng paglilinaw sa karaniwang hindi pagkakaunawa.
  • Balewalain ang lahat ng tuntunin – Isang pilosopikal na mahalaga, ngunit kontrobersyal pa rin, na patakaran.

Mga panuntunan sa asal

[baguhin ang wikitext]
  • Walang personal na pag-atake – At mangyaring, ilipat ang mga personal na debate sa email.
  • Lagdaan ang iyong mga post sa mga pahina ng usapan
  • Iwasan ang pagmumura
  • Mag-log in bago gumawa ng malalaking pagbabago sa mga umiiral nang artikulo – Muli, isang patakarang hindi nakatanggap ng konsenso sa Wikipedia, ngunit mahalaga pa rin sa Wikikawikaan.
  • Huwag gumawa ng mga artikulo tungkol sa iyong sarili

Mga panuntunan sa nilalaman

[baguhin ang wikitext]
  • Ipaliwanag ang jargon
  • Isama ang mga pagbabago – Sa halip na basta idagdag ang mga kawikaan sa dulo ng isang pahina, gawin silang umaangkop nang estetiko sa anyo ng artikulo kung ano ito.
  • Tratuhin nang angkop ang lantarang kawalang-saysay
  • Iwasan ang mga pahayag na mabilis maluluma
  • Ang mga babala sa ispoiler ay hindi na ginagamit
  • Gawing kapaki-pakinabang ang mga entry para sa mga mambabasa
  • Suriin ang iyong mga katotohanan
  • Gabay sa pagsulat ng mas mahusay na mga artikulo
  • Buodin ang talakayan, kapag ang talakayan ay nasa yugto kung saan maaari itong buodin.
  • Gumawa lamang ng mga kawing na may kaugnayan sa konteksto
  • Mga panlabas na kawing
  • Iwasan ang mga peacock term
  • Iwasan ang mga weasel term
  • Iwasan ang mga self-reference

Mga panuntunan sa estilo

[baguhin ang wikitext]
  • Bigyang-pansin ang pagbaybay
  • Huwag isama ang mga kopya ng pangunahing pinagmulan
  • Iwasan ang paggawa ng mga artikulo mong ulila
  • Gamitin ang ibang mga wika nang matipid
  • Palaging punan ang field ng buod
  • Sundin ang mga kombensyon sa pag-highlight
  • Gamitin ang kulay nang matipid
  • Gamitin ang mga subhead nang matipid
  • Gumamit ng maiikling pangungusap at listahan
  • Balansehin ang mga bahagi ng isang pahina
  • Mga line break
  • Huwag gumamit ng mga subpage
  • Buuin ang web

Mga draft na patakaran at panuntunan ng Wikikawikaan Sumali sa pagpapabuti ng mga patakaran at panuntunang ito ng Wikikawikaan.

Mga panuntunan sa asal

[baguhin ang wikitext]
  • Wikikawikaan:Walang personal na pag-atake – At mangyaring, ilipat ang mga personal na debate sa email.
  • Mangyaring huwag takutin ang mga baguhan

Mga panuntunan sa nilalaman

[baguhin ang wikitext]
  • Pagsipi ng mga sanggunian
  • Lahat ng mga patakaran at panuntunan ng Wikikawikaan